Στην παραγωγική του φάση πέρασε το έργο Σκουριές στη Χαλκιδική, με τα εγκαίνια να πραγματοποιούνται στις 8 Οκτωβρίου 2026. Το ορυχείο χαλκού και χρυσού ανήκει στην Ελληνικός Χρυσός, θυγατρική της καναδικής Eldorado Gold, και αποτελεί μέρος των Μεταλλείων Κασσάνδρας.
Τα μεγέθη
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Eldorado Gold, με βάση τη μελέτη σκοπιμότητας του 2022:
- Μέση ετήσια παραγωγή: περίπου 67 εκατομμύρια λίβρες χαλκού — δηλαδή περί τους 30.400 τόνους — και περίπου 140.000 ουγκιές χρυσού
- Διάρκεια ζωής ορυχείου: 20 έτη αρχικά, βάσει βεβαιωμένων και πιθανών αποθεμάτων
- Πρώτο συμπύκνωμα χαλκού-χρυσού: 8 Σεπτεμβρίου 2026
- Εμπορική παραγωγή: αναμένεται μέσα στο τέταρτο τρίμηνο του 2026
- Κόστος κεφαλαίου πρώτης φάσης: 845 εκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ
Η σύνδεση με την ηλεκτροκίνηση
Ο χαλκός είναι το υλικό που κάνει τον εξηλεκτρισμό δυνατό: τυλίγματα κινητήρων, καλωδιώσεις υψηλής τάσης, μπάρες διανομής, φορτιστές και δίκτυο. Ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο περιέχει πολλαπλάσιο χαλκό από ένα συμβατικό.
Σύμφωνα με μελέτη της IDTechEx για τη Διεθνή Ένωση Χαλκού (ICA), η περιεχόμενη ποσότητα χαλκού ανά όχημα διαμορφώνεται ως εξής:
- Συμβατικό (ICE): 23 κιλά
- Υβριδικό (HEV): 40 κιλά
- Plug-in υβριδικό (PHEV): 60 κιλά
- Αμιγώς ηλεκτρικό (BEV): 83 κιλά
- Ηλεκτρικό λεωφορείο: 224 έως 369 κιλά, ανάλογα με το μέγεθος της μπαταρίας
Με βάση αυτά τα μεγέθη, οι περίπου 30.400 τόνοι ετήσιας παραγωγής αντιστοιχούν θεωρητικά στις ανάγκες χαλκού περίπου 366.000 ηλεκτρικών αυτοκινήτων τον χρόνο. Σε ελληνικά δημοσιεύματα κυκλοφορεί η εκτίμηση των 420.000 οχημάτων, η οποία προκύπτει από χαμηλότερη υπόθεση περιεχόμενου χαλκού ανά όχημα.
Η επιφύλαξη
Οι αντιστοιχίες αυτές είναι αριθμητικές ισοδυναμίες, όχι εφοδιαστική δέσμευση. Το συμπύκνωμα των Σκουριών διοχετεύεται στις διεθνείς αγορές μετάλλων και δεν προορίζεται για κάποια συγκεκριμένη βιομηχανία ή χώρα. Κανένα από τα νούμερα δεν σημαίνει ότι ο χαλκός της Χαλκιδικής θα καταλήξει σε ηλεκτρικά αυτοκίνητα — σημαίνει ότι προστίθεται παραγωγική δυναμικότητα σε ένα μέταλλο του οποίου η ζήτηση αυξάνεται λόγω του εξηλεκτρισμού.
Επισημαίνεται επίσης ότι το έργο έχει αποτελέσει αντικείμενο μακροχρόνιων αντιδράσεων για περιβαλλοντικούς λόγους στην περιοχή της Χαλκιδικής, ζήτημα που παραμένει ανοιχτό ανεξάρτητα από τα παραγωγικά μεγέθη.
Γιατί έχει σημασία για την Ευρώπη
Η ΕΕ εισάγει το συντριπτικό ποσοστό των κρίσιμων πρώτων υλών που απαιτεί η ενεργειακή μετάβαση. Ο Κανονισμός για τις Κρίσιμες Πρώτες Ύλες θέτει στόχους εγχώριας εξόρυξης και επεξεργασίας ώστε να περιοριστεί η εξάρτηση από τρίτες χώρες. Ένα παραγωγικό ορυχείο χαλκού εντός ΕΕ εγγράφεται σε αυτή τη λογική, ανεξάρτητα από το πού πωλείται τελικά το προϊόν.